Robienie wielu rzeczy w internecie jest upierdliwe. Np rezerwacja biletu do kina. W Polsce jest z tym kiepsko. Ze znanych mi kin tylko multikino ma taką opcję. Po pierwsze trzeba wiedzieć, że tylko w Multikinie możemy to zrobić. Żeby znaleźć opcję rezerwacji trzeba się przeklikać przez mało przejrzysty repertuar, wybrać film, wybrać miejsce, podać swoje dane i zapisać numer rezerwacji.

Proces trwa kilkanaście minut. Nie dużo ale można by oczekiwać, że skoro mój komputer i moja przeglądarka znają moje dane, moja wyszukiwarka wie co chce zrobić a kino daje możliwość rezerwacji online to te elementy układanki złożą się same w rezerwację biletu. Że moja obecność w tym procesie ograniczy się do wyboru filmu, miejsca i godziny. Teraz tak się nie da.

Siri to usługa, która robi proste rzeczy za nas. Zobaczcie wideo.

Jak się widzi w akcji takie narzędzie to głosowy sposób komunikacji z usługami internetowymi wydaje się oczywisty i naturalny.

Niestety wydaje mi się, że jeszcze długo poczekamy na Siri PL. U nas nie ma ekosystemu. Nie ma u nas serwisów do bookowania różnych rzeczy, nie ma otwartych API które można by łączyć.

Polecam też wywiad Scoble z twórcami Siri – co tu dużo mówić – wizjonerzy.

Model jest prosty – wyprodukować jak najwięcej dobrze indeksującej się treści, która odpowiada na popularne zapytania za jak najniższą cenę i serwować reklamy obok tej treści.

Tradycyjni wydawcy nienawidzą Rosenblatta. Z wzajemnością – Resenblatt stwierdził, że jedyna szansa na przetrwanie największych amerykańskich tytułów to przejęcie przez miliarderów, którzy będą je utrzymywali z filantropijnych pobudek.

Najgorsze co w takiej sytuacji mogą zrobić tradycyjni wydawcy do obrazić się na rzeczywistość. Model funkcjonowania Demand Media jest na tyle prosty, że każdy duży wydawca może go z powodzeniem skopiować, odcinając w ten sposób kawałek z long-tailowego tortu, którym żywi się Resenblatt.

To co mają tradycyjni wydawcy, a czego jeszcze długo nie będzie miał Resenblatt to mocne, rozpoznawalne, opiniotwórcze i godne zaufania brandy. Wydaje mi się, że drugim kierunkiem jest przeniesienie tych tytułów do sieci i pobieranie opłaty za dostęp do treści w nich publikowanych.

Model jest banalny, jest wręcz przeniesieniem modelu z reala – darmowe gazety typu Metro charakteryzują się szitowym kontentem – dlatego opłaca się je rozdawać za darmo i utrzymywać tylko z reklam. Wysokiej jakości prasa kosztuje – i są ludzie, którzy pomimo dostępu do darmowej prasy wolą płacić za jakość sygnowaną daną marką gazety i nazwiskami autorów.

Pozostaje pytanie o skalę – czy sprzedaż treści wysokiej jakości w internecie to duży czy średni biznes. Czy reklama obok płatnej treści to reklama droższa niż ta przy treści darmowej? Ilu ludzi zapłaci za wysokiej jakości treść i ile będą wstanie zapłacić. Czy “druga noga” w postaci szitowego kontentu generowanego na potrzeby wyszukiwarek to biznes o skali, która jest w obrębie zainteresowań dużych koncernów mediowych. Trzeba policzyć i popróbować.

Tak jak pisałem – najgorsze co mogą zrobić wydawcy to obrazić się na rzeczywistość i dalej robić to co robią bez próbowania nowych (starych) modeli. Smutny będzie świat bez dobrych tytułów prasowych.

Bill Gates w 2007 roku mówi, że tablet to urządzenie przyszłości, że będziemy dużo z niego czytać. W 2007 roku Gates mówi, że tablet to na razie taki Windows 1992 – czyli można przypuszczać, że bardzo wierzy w wybuch popularności tabletu w ciągu kilku następnych lat. Jobs, który już pewnie pracował wtedy nad iPadem mówi o tym, że większość naszej aktywności przeniesie się na urządzenia typu post-pc – czyli np. komórki, ipody i można przypuszczać, że tablety.

Takie quasi-komputery pokrywają 90-kilka% całej komputerowej aktywności normalnego człowieka. Po co więc męczyć go PCetem, fizycznymi klawiaturami, wskaźnikami typu myszka czy touchpad?

Zobaczymy jak rynek zareaguje na propozycję Apple. Na ile ludzie faktycznie uważają, że wolą produkt ograniczony technicznie ale za to hiper-użyteczny i prosty w obsłudze.

Scenariusze są dwa – ludzie w większości uznają, że wolą wydać odrobinę większe pieniądze na pełnowartościowy produkt czyli PCeta. Wtedy iPad stanie się relatywnie niszowym produktem o potencjale iPoda.

Drugi scenariusz to ten w którym ludzie masowo zaczną przenosić się na iPada (i inne tego typu produkty) i na nim robić to co do tej pory robią na PCetach.

Ten drugi scenariusz to będzie zmiana paradygmatu. Zmiana porównywalna z przejściem z systemów operacyjnych opartych o command line na graficzne interfejsy.

Główna różnica między PC a post-PC to ‘programowalność’. Na PC każdy może stworzyć i uruchomić swój własny program. Dzięki tej możliwości PCety zbudowały ogromny rynek producentów softwaru. Młodzi ludzie, którzy mają w domu komputer mogą mierzyć się z gigantami w branży tworząc swoje własne oprogramowanie i udostępniając/sprzedając je innym. Chodzi mi zarówno o rynek tradycyjnych desktopowych aplikacji jak i rynek web aplikacji. Popularyzacja iPadów, Xboxów, iPhonów i marginalizacja klasycznych PCetów siłą rzeczy ograniczy ten trend.

Jestem przekonany, że wielcy przedsiębiorcy i producenci softu naszych czasów zaczynali klepiąc coś z nudów na swoich PCetach w przerwie miedzy graniem w Duke Nukem 3d czy Diablo. Na post-PC tego nie da się zrobić. Doskonałe mobilne Safari z iPhone nie ma ficzeru “Pokaż źródło” dzięki któremu, chyba wszyscy uczyliśmy się HTMLa.

Żeby napisać program na iPada lub iPhone trzeba mieć PCeta, SDK i długo czekać na zgodę Apple. Podobnie trudno jest z Androidem (choć jednak prościej). Na xboxa jest chyba jeszcze gorzej (nie mam pojęcia).

Jeśli post-PCety zdominują rynek to wkrótce może się okazać, że fala młodych-zdolnych geeków i nerdów zacznie wygasać. Bariera wejścia w programowanie będzie większa. Programowanie przestanie zaczynać się od zabawy z nudów, będzie bardziej świadome, ukierunkowane, związane z systemem edukacji i być może mniej kreatywne.

Niedoskonała wszechstronność PCeta to coś co sprawiło, że koniec XX i początek XXI wieku będzie zapamiętany jako okres wielkich innowacji. O tym właśnie mówi Gates.

Znamienne jest to, że dwaj goście, których produkty sprawiły, że ten czas innowacji miał szanse zaistnieć mogą innymi produktami zamknąć ten okres. Zamkną?

Kominek wydawał mi się przemyślaną postacią wykreowaną przez inteligentnego, sprytnego gawędziarza. Pisarza można powiedzieć.

Kogoś kto wie jak zapewnić czytelnikom odrobinę rozrywki podczas przerwy w pracy pisząc ostro, bez ogródek o relacjach damsko męskich i komentując bieżące wydarzenia medialne.

Jako taki literacki twór Kominek to było coś ciekawego.

Cały pomysł na Kominka się dewaluuje przez to, że autor tak bardzo utożsamił się z postacią.

Zobaczcie jak blogi bardzo różnią się od książek. Jak czytasz Fight Club Palahniuka to nie myślisz o Palahniuku, że w rzeczywistości to Tyler Durden. Postać i autor są rozdzieleni.

Na blogach tego nie ma. Kominek musi kontynuować swoją opowieść w rzeczywistości i przez to moim zdaniem sporo traci. Nie wiem czy to dla niego naturalne czy uznał, że czytelnicy nie będą mu ufali jeśli przedstawi siebie rzeczywistego jako twórcę historii o Kominku? Dla mnie byłby fajniejszy jako twórca a nie postać z opowieści.

A może blog jako medium wymusza pełną tożsamość postaci i autora bloga? Jest zbyt absorbujący, zbyt ciągły, długodystansowy żeby się z nim nie utożsamić?

Facebook robi wszystko żeby nie być kolejną społecznościówką, która się znudzi, wyjdzie z mody i zdechnie.

Zaczął od Newsfeeda, potem dodał platformę z masą rozrywki (zynga!). Potem zainwestował w swój system autentykacji Facebook Connect, który wg mnie już rozłożył na łopatki wszystkich otwartych i nie otwartych konkurentów (openid is so 2008. logowanie przez google? logowanie przez twittera? ktoś tego używa?).

Teraz idą krok dalej. Atakują pozycję Google.

Facebook wchodzi w rynek wyszukiwarek od tyłu. Zamiast po prostu zrobić wyszukiwarkę internetu, Facebook planuje zrobić internet :).

Powstaje Open Graph API. Jest to:

The Open Graph API will allow any page on the Web to have all the features of a Facebook Page – users will be able to become a Fan of the page, it will show up on that user’s profile and in search results, and that page will be able to publish stories to the stream of its fans.

Dzięki temu nie będzie już wątpliwości typu “czy jest sens utrzymywać dwa byty – swoją stronę firmową i fanpage na facebooku”. Bo te byty będą połączone.

Serwisom kontentowym, webappom i niszowym społecznościom już same możliwości Facebook Connect pozwalają zmniejszyć barierę wejścia w ich produkty. Może wkrótce Gazeta.pl lub Onet pozwolą przefiltrować komentarze pod artykułami tak by widzieć tylko te od znajomych i znajomych znajomych. Każdy nowo powstający serwis i webappka z USA domyślnie daje opcję logowania przez Facebooka dlatego, że to daje wymierne korzyści. Tym samym wspierają też rozpoznawalność i zasięg marki Facebook.

Każda rozsądna firma będzie chciała skorzystać z możliwości szerszego dotarcia ze swoją ofertą, a nasza branża będzie do tego gorąco namawiać. To taki sam mechanizm jak obecność w Google i SEM.

Dzięki Open Graph API Facebook zyskuje ogromną ilość danych o tym co lubimy, gdzie bywamy w internecie, gdzie bywają nasi znajomi, których często komentujemy na Facebooku (więc pewnie lubimy, podziwiamy?). To daje ogromne możliwości dobierania odpowiednich wyników wyszukiwania informacji, produktów i usług. Gdy szukam informacji o Paris Hilton jako fenomenie popkultury to wyszukiwarka Facebooka znając mnie, mój gust i moich znajomych podrzuci mi wyniki z wikipedii. Jeśli jestem maniakiem plotek to pewnie pierwszym wynikiem powinna być podstrona na Pudelku. Bardzo często to kontekst społeczny, prywatne preferencje i zachowania mają znaczenie w określaniu kontekstu pytania. Zwłaszcza jeśli chodzi o zapytania generyczne.

Takiej precyzji targetowania nie dają nam żadne istniejące narzędzia.

Elliot Schrage – szef PR Facebooka mówi:

Where Google is about the wisdom of crowds, Facebook is about the wisdom of friends

To przemawia do wyobraźni.

To nie stanie się z dnia na dzień ale wyraźnie Facebook przygotowuje się do wejścia w biznes wyszukiwania.

Już na nowych makietach widać, że box wyszukiwarki jest lepiej wyeksponowany. Takie małe, ewolucyjne zmiany mają znaczenie. Są częścią większego planu zdominowania tego co Internecie najcenniejsze – searcha.

[via Liz Gannes, Gigaom]

1. Dropbox – jeśli jeszcze tego nie znasz to koniecznie nadrób zalegości i załóż konto (przy okazji dodasz mi 250 MB do mojego konta :)). Dropbox to prosty sposób na backup, synchronizację i dzielenie się plikami. Po prostu wrzucasz wszystko do jednego katalogu na dysku, który w tle synchronizuje się z web applikacją/iphonem/katalogami które dzielisz z innymi ludźmi. Dropbox jest przeźroczysty, wygodny i sprawia, że dzielenie się plikami nareszcie działa jak trzeba.
2. 1password – w internecie jest zdecydowanie za dużo miejsc do których trzeba się logować. 1password trochę odciąża bo zapamiętuje za nas login i hasło. Wystarczy kliknąć CMD+\. 1password załatwia wszystkie problemy związane z logowaniem i zakładaniem kont dbając o nasze bezpieczeństwo i wygodę.
3. instapaper – przycisk Read later w przeglądarce plus aplikacja na iPhone – instapaper pomaga czytać ciekawe teksty wtedy kiedy mamy na to czas. Sync między aplikacją webową a telefonem to coś tak cudownego i oczywistego zarazem, że trudno uwierzyć jak długo musieliśmy bez tego żyć.
4. Google Reader i NetNewsWire – NetNewsWire bo można czytać w telefonie i synchronizuje się z Google Readerem. Google Reader bo nie trzeba do niego wchodzić i dopiero niedawno odkryłem jakie to jest genialne :). Poszukajcie w Google Reader>Ustawienia>Gadżety – przycisk Następne >>. Czytanie RSSów w ten sposób jest super wygodne. Po prostu w wolnym czasie klikasz przycisk “Następne >>” (albo CMD+jakiś numer) i Google Reader przenosi Cię do następnego nieprzeczytanego artykułu. Bez licznika, bez zbędnych bajerów, bez nudnego, ciągle-takiego-samego layoutu czytnika. Minimalizm i wygoda.
5. Skype – Skype ma wszystko czego oczekiwałbym od komunikatora. Jest mniej zasobożerny od Adium, jest wygodny, można czatować w grupach, ma bardzo wygodną historię czatów, ma rozmowy głosowe i wideo, ma przesyłanie plików (super szybkie bo p2p), ma fajny katalog i wyszukiwarkę użytkowników, łączy się z telefonem i ma doskonałą aplikację na iPhone. Nie wiem po co używać innych komunikatorów.
6. Notational Velocity – prosty i lekki notatnik. Brakuje mu tylko wygodnej reprezentacji webowej i syncu z telefonem. Czekam aż ktoś to wygodnie zrobi :).
7. Google Website Optimizer – w nowym roku chciałbym poświęcać więcej czasu na A/B Testy i analizowanie tego co ludzie robią z tym co im pokazujemy/dajemy. W 2009 zrobiliśmy kilka eksperymentów przy użyciu Website Optimizera, które sprawiły, że wiem, że to narzędzie na stałe wpisze się w proces w jaki tworzymy projekty internetowe.
8. Readability – przycisk dzięki któremu przeczytasz nawet najgorzej sformatowany tekst w internecie bez obawy o wzrok.
9. Siepomaga.pl – pomaganie może być proste. Przed Siepomaga chyba nigdy (poza WOŚP) nie wpłaciłem ani grosza na organizacje charytatywne i ich cele. Z Siepomaga.pl nawet największy leniuch może komuś odrobinę pomóc. Super, że mogłem uczestniczyć w powstawaniu tego projektu.

Tę listę mógłby pewnie rozszerzyć o gmaila, googla ale to wszyscy znają. Mógłbym też dodać pivotala, fstream, ted.app, ale nie jestem jeszcze do nich w pełni przekonany. Nadal brakuje mi super prostej listy TODO – jest ich milion ale żadna mi się nie podoba. Nadal brakuje mi dobrej aplikacji do kontaktów – kontakty to mess nie do ogarnięcia. Nadal nie spodobała mi się żadna aplikacja do prowadzenia kalendarza. Takie banały ale myślę, że jeszcze można w tych miejscach sporo namieszać.

Na koniec – polecam bloga minimalmac.com – dużo fajnych podpowiedzi, drobnych hacków i kultu prostoty.

Według Li wszystkie interfejsy, które są bardziej skomplikowane od jednego boxa i przycisku są zbyt trudne i trzeba się ich uczyć.

Według niego wszystko dąży do tego, żeby całym interfejsem był jeden box i przycisk.

Mogłoby to wyglądać np tak :)

To radykalne podejście chyba najlepiej pokazuje filozofię minimalizmu i prostoty, którą przyjęli twórcy Baidu. Prostoty, która nie oznacza słabych i “małomogących” narzędzi. Prostoty, która oznacza “zrób dużo robiąc niewiele”.

Tymczasem Gadu pokazuje Gate Project…

(via Tomasz Topa)

1. Nie czytamy w całości
2. Dwa pierwsze paragrafy decydują o tym, czy będziemy czytać dalej
3. Lubimy śródtytuły, nagłówki, paragrafy i listy. Zwracamy na nie uwagę podczas skanowania tekstu.

Każdy wydawca, który chce coś znaczyć w sieci robi wszystko, żeby czytelnikowi było wygodnie. Jak mu będzie wygodnie to będzie wracał, klikał, oglądał reklamy, przynosił pieniądze.

Wydawcy internetowi podjęli ekonomiczną decyzję na temat tego jaka powinna być forma artykułów (krótkie, z dużą ilością akapitów i śródtytułów, z wyraźnie zarysowanym tematem). Wydawcy prasy, którzy chcą zwiększać swoją obecność w sieci kombinują nad tym jak najefektywniej przenieść treści tworzone na potrzeby papieru do internetu. To trudne.

Zastanawiam się co naprawdę opisuje Nielsen. Czy to faktycznie “sposób w jaki czytamy internet” czy raczej “sposób w jaki czytamy”.

Elektroniczna postać tekstu dała nam możliwość zbadania tego jak czytamy (eyetracking). Internet i jego ekonomia dała powody dla których opłaca się wykonać takie badania.

Mając powody i możliwości dowiedzieliśmy się jak pisać, żeby ludzie chcieli czytać. Dlaczego mamy odnosić tę wiedzę tylko do Internetu? Czy kontekst w jakim czytamy Internet rzeczywiście jest tak diametralnie różny od tego jak czytamy książki i prasę? Wątpię.

Adam Michnik opublikował w ostatniej Wyborczej ciekawy esej o rewolucji. Wydaje mi się, że jeszcze 10 lat temu byłby zupełnie inaczej napisany. Nie ze względu na treść ale na formę właśnie. Jest przejrzysty, wyraźnie podzielony na ponumerowane, odrębne fragmenty, które razem stanowią sensowną, dobrze napisaną i przemyślaną całość. Dobrze się to czyta. Mimo, że to esej z wieloma odniesieniami do historii i filozofii.

Wydaje mi się, że to dobry przykład na to w jaki sposób tradycyjni wydawcy zmieniają sposób myślenia o czytelniku.

Zwrot “praca z tekstem” powinien umrzeć. Albo inaczej – to autor/redaktor/wydawca powinien tę pracę wykonać i sprawić, żeby nikt inny nie musiał. To się opłaca.

Newsy, wideo, galerie, sondy, integracja z facebookiem (facebook connect), integracja z twitterem, zajawki z twittera na temat danego materiału, wersja mobilna, wersja na iphone, linki do konkurencji na głównej (promowana historia często linkuje na zewnątrz). Tempo w jakim HuffPost adaptuje nowości jest imponujące.

Ostatnio okazało się, że HuffPost testuje nagłówki metodą A/B. Dla tych, którzy nie słyszeli o A/B testach – to prosta sprawa – połowie użytkowników pokazuje się jedną wersję, drugiej połowie inną. Wygrywa ta częściej klikana/lepiej konwertująca. Ją się zostawia.

Metoda A/B jest świetna i bardzo internetowa – po co obstawiać jedną wersję (duże ryzyko porażki) skoro możemy mieć ich wiele i obstawiać wiele różnych konfiguracji.

Do tej pory słyszałem głównie o używaniu A/B w sprzedaży internetowej. Ale okazuje się, że dziennikarzom, też może pomóc. To niby oczywiste ale… to tak jak ze sztuką współczesną:

Ciekawe czy ktoś w Polsce już to robi.

Refleksja kończąca wpis: nie wiem czy nowoczesne dziennikarstwo będzie lepsze merytorycznie i jakościowo od dziennikarstwa sprzed ery internetu ale na pewno będzie bardziej dopasowane do tego jak odbieramy i reagujemy na świat – w najbardziej biologicznym tego rozumieniu. Od A/B testów do badań z użyciem fMRI niedaleko.

Neuro-dziennikarstwo? Kiedy zaczną wykładać to na uczelni?